Open Insurance – definicja, zastosowania i regulacje

Udostępnianie danych między firmami zmienia kolejne sektory finansów, w tym również ubezpieczenia. Koncepcja Open Insurance, oparta na bezpiecznej wymianie informacji za zgodą klienta, umożliwia tworzenie spersonalizowanych polis i usług wbudowanych. To fundamentalna zmiana dla ubezpieczycieli i klientów. Dowiedz się, jak działa ten model i co to dla Ciebie oznacza.

Czym jest Open Insurance?

Open Insurance, czyli otwarte ubezpieczenia, to koncepcja polegająca na bezpiecznym udostępnianiu danych ubezpieczeniowych między różnymi podmiotami – ubezpieczycielami, brokerami i firmami zewnętrznymi (TPP). Wszystko odbywa się za zgodą klienta i przy użyciu nowoczesnych technologii, głównie interfejsów API. W ten sposób model ten rzuca wyzwanie tradycyjnym usługom finansowym, wprowadzając na rynek większą przejrzystość i innowacyjność.

Głównym celem jest zbudowanie pełniejszego, bardziej kontekstowego obrazu klienta. Dzięki dostępowi do szerszego zakresu danych ubezpieczyciele mogą tworzyć oferty idealnie dopasowane do indywidualnych potrzeb i stylu życia. W efekcie klient zyskuje spersonalizowane usługi zamiast standardowych, uniwersalnych pakietów, co znacząco zmienia jego doświadczenia.

W praktyce Open Insurance dostarcza cyfrową infrastrukturę, która umożliwia w czasie rzeczywistym:

• wycenę składek,
• obsługę roszczeń,
• administrację polisami.

Co ważne, z tej technologii korzystają nie tylko tradycyjni ubezpieczyciele. Sięgają po nią również brokerzy ubezpieczeniowi i marki detaliczne, które chcą włączyć produkty ubezpieczeniowe do swojej oferty online bez konieczności budowania wszystkiego od zera.

Otwarte ubezpieczenia to także kluczowy katalizator rozwoju tzw. ubezpieczeń wbudowanych (embedded insurance) . Model ten pozwala wpleść zakup polisy w inną transakcję, czyniąc go jej naturalną częścią, na przykład:

• ubezpieczenia podróżnego podczas rezerwacji lotu,
• ochrony sprzętu elektronicznego przy jego zakupie.

W rezultacie cały proces staje się błyskawiczny, wygodny i niemal niezauważalny dla konsumenta.

Termin „Open Insurance” ma podwójne znaczenie. Odnosi się zarówno do szerokiej koncepcji rynkowej, jak i do nazw konkretnych firm będących pionierami w tej dziedzinie. Przykładem jest australijska firma o tej samej nazwie, która oferuje produkty ubezpieczeniowe (samochodowe, domowe) zarządzane przez API, co dobrze ilustruje praktyczne zastosowanie tego modelu.

Jakie są zastosowania Open Insurance w branży?

Otwarte ubezpieczenia zmieniają branżę, zastępując zamknięte silosy danych otwartym, współpracującym ekosystemem. Ich podstawowym zastosowaniem jest umożliwienie klientom świadomego i bezpiecznego udostępniania swoich danych stronom trzecim. To z kolei otwiera drogę do tworzenia usług i produktów, które do tej pory pozostawały poza zasięgiem.

Otwarte API pozwalają ubezpieczycielom nawiązywać strategiczne partnerstwa z firmami z zupełnie innych sektorów. Przykładowo, producent samochodów może zintegrować ofertę ubezpieczenia komunikacyjnego bezpośrednio z procesem zakupu pojazdu, wykorzystując dane telemetryczne do błyskawicznej wyceny składki. Podobnie, dostawcy systemów smart home mogą współpracować z ubezpieczycielami, oferując zniżki za korzystanie z czujników dymu czy zalania, co jednocześnie zwiększa bezpieczeństwo i obniża ryzyko.

Kolejnym kluczowym zastosowaniem jest hiperpersonalizacja oferty. Dostęp do szerszego kontekstu – od stylu jazdy, przez dbałość o zdrowie (dane z aplikacji fitness), aż po historię podróży – pozwala tworzyć dynamiczne i sprawiedliwe taryfy. Zamiast płacić stałą składkę, klient jest rozliczany na podstawie:

• faktycznego użytkowania (model Pay-As-You-Drive),
• zachowania (model Pay-How-You-Live).

To sprawia, że ubezpieczenie staje się bardziej dopasowane i zrozumiałe.

Open Insurance stymuluje powstawanie innowacyjnych modeli biznesowych, takich jak:

• Platformy agregujące – pozwalają klientom w jednym miejscu porównywać i zarządzać polisami od różnych dostawców.
• Ubezpieczenie jako usługa (Insurance-as-a-Service) – firmy technologiczne dostarczają infrastrukturę, a inne marki mogą łatwo wbudować produkty ubezpieczeniowe w swoją ofertę, nie stając się pełnoprawnym ubezpieczycielem.

Wreszcie, swobodniejszy przepływ danych znacząco zaostrza konkurencję. Klienci mogą łatwiej zmienić ubezpieczyciela, ponieważ ich historia i dane dają się bezproblemowo przenieść do nowego dostawcy. Taka transparentność zmusza firmy do rywalizacji nie tylko ceną, ale także:

• jakością obsługi,
• innowacyjnością produktów,
• ogólnym doświadczeniem klienta.

Ostatecznie na tych zmianach zyskuje konsument.

Jakie są regulacje dotyczące Open Insurance?

Dynamiczny rozwój otwartych ubezpieczeń to nie tylko ewolucja rynkowa. W dużej mierze jest on stymulowany i kształtowany przez ramy prawne. Podobnie jak w przypadku Open Banking, to regulacje tworzą fundament dla bezpiecznej wymiany danych – kluczowego elementu całej koncepcji. Europa, czerpiąc z doświadczeń dyrektywy PSD2, ponownie staje na czele tych zmian.

Kluczowym aktem prawnym, który ma zdefiniować przyszłość otwartych finansów (w tym ubezpieczeń), jest propozycja rozporządzenia FIDA (Financial Data Access) od Komisji Europejskiej. Jego główny cel to stworzenie jednolitego rynku danych finansowych, na którym klient odzyskuje pełną kontrolę nad swoimi informacjami. FIDA ma umożliwić konsumentom bezpieczne udostępnianie danych takim podmiotom jak:

• banki,
• ubezpieczyciele,
• firmy inwestycyjne,
• dostawcy usług fintech.

Rozporządzenie FIDA jest naturalnym następcą i rozszerzeniem dyrektywy PSD2, która zrewolucjonizowała sektor bankowy. Podczas gdy PSD2 skupiała się na danych o rachunkach płatniczych, FIDA obejmuje znacznie szerszy zakres produktów, w tym:

• polisy ubezpieczeniowe,
• dane emerytalne,
• portfele inwestycyjne.

Krok ten ma na celu przełamanie kolejnych silosów danych i pobudzenie innowacji w całym sektorze finansowym.

W praktyce wdrożenie FIDA zobowiąże firmy ubezpieczeniowe do stworzenia i udostępnienia bezpiecznych API. To właśnie za ich pośrednictwem – i wyłącznie po uzyskaniu wyraźnej zgody klienta – certyfikowane podmioty trzecie uzyskają dostęp do danych. Standaryzacja tego procesu zapewni interoperacyjność systemów, a rygorystyczne wymogi bezpieczeństwa będą stały na straży prywatności konsumentów.

Chociaż podobne inicjatywy regulacyjne pojawiają się na całym świecie, europejski projekt FIDA wyróżnia się kompleksowością. Dla branży ubezpieczeniowej to nie tylko wyzwanie adaptacyjne, ale przede wszystkim potężny impuls do transformacji, który:

• wymusi większą transparentność,
• wzmocni konkurencję,
• przyspieszy rozwój usług skoncentrowanych na realnych potrzebach klienta.

Technologia w Open Insurance

Technologia umożliwiająca bezpieczną i kontrolowaną wymianę danych jest fundamentem otwartych ubezpieczeń. Bez niej idea zintegrowanego ekosystemu finansowego pozostałaby jedynie teorią. Kluczową rolę odgrywają tu interfejsy programowania aplikacji, czyli API (Application Programming Interfejs) .

API działają jak cyfrowi pośrednicy, pozwalając różnym systemom i aplikacjom komunikować się ze sobą w ustandaryzowany sposób. W świecie Open Insurance ubezpieczyciele tworzą bezpieczne API, przez które – za wyraźną zgodą klienta – udostępniają dane o polisach czy historii roszczeń zaufanym podmiotom trzecim. To właśnie ta technologia pozwala przełamać informacyjne silosy i staje się fundamentem dla nowych usług.

Dzięki API możliwe staje się oferowanie produktów ubezpieczeniowych osadzonych bezpośrednio w aplikacjach i na platformach zewnętrznych (tzw. embedded insurance). Wyobraź sobie zakup ubezpieczenia podróżnego jednym kliknięciem podczas rezerwacji lotu lub dodanie polisy na nowy sprzęt elektroniczny bezpośrednio w koszyku sklepu internetowego. To właśnie API zarządza w tle całym procesem, od wyceny składki po wystawienie polisy, czyniąc go niemal niewidocznym i maksymalnie wygodnym dla użytkownika.

Jednak aby ten skomplikowany system mógł sprawnie funkcjonować na szeroką skalę, kluczowa jest interoperacyjność. Oznacza to, że API tworzone przez różne firmy muszą opierać się na wspólnych standardach, by móc bezproblemowo ze sobą współpracować. Na tym polu aktywnie działają organizacje takie jak OPIN (Open & Insurance Initiative), opracowując analizy i normy zapewniające spójność ekosystemu. To właśnie standaryzacja gwarantuje, że dane przepływają płynnie i bezpiecznie, niezależnie od tego, kto jest ich dostawcą, a kto odbiorcą.

Wyzwania i bariery do pokonania

Wdrożenie Open Insurance wiąże się z kilkoma kluczowymi wyzwaniami:

• Bezpieczeństwo i prywatność danych – Niezbędne jest wdrożenie solidnych mechanizmów uwierzytelniania i autoryzacji, zgodnych z RODO. Muszą one gwarantować, że dane klientów trafią wyłącznie do zaufanych podmiotów i tylko za ich świadomą zgodą.
• Bariery technologiczne – Wiele firm ubezpieczeniowych wciąż opiera się na przestarzałych systemach (tzw. legacy systems), które nie są przystosowane do nowoczesnych API. Ich modernizacja jest kosztowna i złożona, co skutecznie hamuje adaptację nowych rozwiązań.
• Standaryzacja – Niezbędne jest wypracowanie wspólnych, interoperacyjnych standardów technicznych, aby systemy różnych firm mogły bezproblemowo ze sobą współpracować.
• Budowanie zaufania – Wyzwaniem jest zdobycie zaufania na dwóch frontach: u klientów, którzy muszą czuć się bezpiecznie, dzieląc się danymi, oraz u partnerów biznesowych, oczekujących niezawodności całego ekosystemu.

Jak kształtuje się przyszłość Open Insurance?

Przyszłość Open Insurance to zintegrowany ekosystem, w którym klient ma pełną kontrolę nad swoimi danymi. Pozwoli mu to świadomie udostępniać informacje wybranym dostawcom, co przełoży się na oferty idealnie dopasowane do jego potrzeb i stylu życia. Taka transparentność nieuchronnie zaostrzy konkurencję, zmuszając ubezpieczycieli do ciągłej innowacji i tworzenia wartościowszych produktów.

W efekcie na rynku pojawią się nowe, innowacyjne modele biznesowe, w tym:

• Rozwój ubezpieczeń wbudowanych (embedded insurance) na jeszcze większą skalę.
• Powstawanie specjalistycznych platform i laboratoriów insurtech. Przykładem są inicjatywy we Włoszech, gdzie powstają centra innowacji skrojone na miarę potrzeb lokalnych społeczności.

To właśnie tam, dzięki otwartej wymianie danych i technologii, będą powstawać rozwiązania ubezpieczeniowe nowej generacji: bardziej elastyczne, dostępne i w pełni zorientowane na klienta.

Open Insurance to przyszłość branży – większa transparentność, łatwiejsza wymiana danych i lepsze doświadczenie klienta. Insly doskonale wpisuje się w tę transformację, oferując narzędzia, które łączą innowacyjność z praktycznym wsparciem codziennej pracy. Dzięki rozwiązaniom takim jak Polisa AI, Insly Pay czy technologia dla agencji i ubezpieczycieli, idziemy z duchem czasu i wspieramy otwartość oraz cyfryzację rynku ubezpieczeniowego.